Miliony lat dziejów człowieka w bazie danych archeologicznych. Gratka dla miłośników historii
7 sierpnia 2023, 11:03Wyjątkowa baza 2400 stanowisk archeologicznych obejmujących dzieje człowieka od 3 milionów lat temu do 20 000 lat temu obejmuje ponad 100 starych kultur i opisuje wyniki 150 lat prac archeologicznych. Jest ona dziełem naukowców z centrum badawczego ROCEEH (The Role of Culture in Early Expansions of Humans), którzy skompilowali olbrzymią liczbę informacji i umieścili je w jednej ogólnodostępnej bazie danych.
Najbardziej żarłoczna z czarnych dziur utworzyła najjaśniejszy obiekt we wszechświecie
19 lutego 2024, 17:41Astronomowie z Chile, Francji i Australii zidentyfikowali najjaśniejszy kwazar, a jednocześnie najszybciej rosnącą czarną dziurę i najjaśniejszy znany obiekt we wszechświecie. Kwazary to galaktyki z niezwykle jasnym źródłem promieniowania w centrum. Znajduje się tam supermasywna czarna dziura, która pochłania olbrzymie ilości materii.
Trzy nietknięte tarcze i hełm sprzed 2700 lat znalezione w ostatniej twierdzy Urartu
10 września 2024, 09:41W twierdzy Ayanis we wschodniej Turcji znaleziono świetnie zachowane trzy tarcze i hełm z brązu sprzed około 2700 lat. Archeolodzy odkryli je na terenie świątyni poświęconej Chaldiemu, bogowi wojny i głównemu bóstwu panteonu urartyjskiego. Urartu były starożytnym państwem, które istniało na Wyżynie Armeńskiej. Ayanis zaś to ostatni fort wybudowany przez Urartu. Powstał około 672 roku p.n.e. na polecenie Rusy II, ostatniego znaczącego władcy Urartu
Struktury niezbędne do złożonej komunikacji pojawiły się u wspólnego przodka szympansa i ludzi
19 maja 2025, 08:45Ośrodek Broki to obszar ludzkiego mózgu odpowiedzialny za generowanie mowy, ośrodek Wernickego jest obszarem, dzięki którym rozpoznajemy głoski, wyrazy i zdania. W mózgach szympansów istnieją homologiczne struktury, odziedziczone po wspólnym przodku. Teraz odkryto w nich istnienie pęczka łukowatego, wiązki włókien, łączących u ludzi ośrodki Broki i Wernickego. Nasze odkrycie pokazuje, że architektura mózgu niezbędna do pojawienia się mowy, nie powstała u ludzi. Prawdopodobnie wyewoluowała ona z wcześniej istniejącej struktury. Pęczek łukowaty u szympansów jest zdecydowanie mniej rozbudowany niż u ludzi i być może nie umożliwia generowanie złożonego ludzkiego języka, mówi główny autor badań Yannick Becker z Instytutu im. Maxa Plancka.
Rząd USA przygotował nową piramidę żywieniową. Nacisk na mięso i tłuszcze
9 stycznia 2026, 11:08Amerykański rząd federalny zmienia piramidę żywieniową. Departament Rolnictwa opublikował nowe wytyczne dotyczące prawidłowego odżywiania się. Część z nowych zaleceń jest zgodnych z dotychczasowymi poradami odnośnie odżywania się, część zaś zrywa z tym, co zalecano przez dekady. Nowa piramida kładzie nacisk na spożywanie produktów bogatych w białko – szczególnie mięsa i nabiału – i zaleca unikanie żywności wysoko przetworzonej.
Sztuczna inteligencja diagnozuje guzy mózgu w 12 minut
10 czerwca 2026, 14:33Diagnozowanie nowotworów ośrodkowego układu nerwowego to jedno z najtrudniejszych wyzwań onkologii. Guzy mózgu i rdzenia kręgowego tworzą dziesiątki różnych podtypów molekularnych, a ich precyzyjna identyfikacja wymaga zaawansowanych badań genetycznych, w tym profilowania metylacji DNA. To kosztowne badanie wymagające specjalistycznego sprzętu może trwać nawet dwa tygodnie. Tymczasem opóźnienie diagnozy oznacza opóźnienie leczenia.
Antybakteryjne szkła kontaktowe
30 czerwca 2006, 09:53Firma biotechnologiczna Biosignal Ltd. oraz Instytut Badań Oka (Institute for Eye Research) otrzymały etyczne przyzwolenie na pierwsze próby kliniczne antybakteryjnych soczewek kontaktowych o przedłużonym okresie użytku z udziałem ludzi. Rozpoczęły się one 29 czerwca i mają umożliwić porównanie bezpieczeństwa stosowania soczewek zwykłych i antybakteryjnych. Zestawienie obejmie, m.in.: ocenę stanu zdrowia gałek ocznych 10 uczestników eksperymentu, indywidualne reakcje na nowe szkła oraz ich wydajność. Biosignal ma zaprezentować uzyskane wyniki w lipcu.
Ekonomiczne kartki
27 listopada 2006, 12:02Naukowcy z kanadyjskiego centrum badawczego Xeroksa wyprodukowali "samowymazujący się papier". Celem badań było stworzenie nośnika wielokrotnego użytku, który zmniejszyłby zużycie papieru, tak powszechne w dużych korporacjach.
Cytrusy na osteoporozę
23 kwietnia 2007, 06:47Badacze z Centrum Ulepszania Warzyw i Owoców Texas A&M University zaobserwowali, że regularnie pite soki pomarańczowy i grejpfrutowy zapobiegają u szczurów laboratoryjnych osteoporozie. Jest to o tyle ważne, że do tej pory uważano ją za nieuniknioną chorobę starości (Elsevier's Nutrition).
Kokosy narzekają na hałas
30 sierpnia 2007, 07:46Tripwire to nietypowo wyglądająca instalacja do pomiaru hałasu panującego w centrum San Jose. W pobliżu znajduje się międzynarodowe lotnisko (Norman Y. Mineta San Jose International Airport), dlatego monitorowanie tamtejszych warunków życia jest tak ważne. Wykonane na zamówienie czujniki wbudowano w skorupki orzechów kokosowych.
